ज्येष्ठा नक्षत्र

क्रमांक

18

स्वामी

बुध

देवता

इंद्र

विस्तार

16°40′ वृश्चिक – 0°00′ वृश्चिक

गण

राक्षसगण

योनी

हरीण

नामाक्षरे

नो, या, यी, यू

ज्येष्ठा चा अर्थ

ज्येष्ठा हे तुमचे जन्मनक्षत्र आहे: तुमच्या जन्मक्षणी चंद्र ज्या नक्षत्रातून जात होता ते. याची देवता देवराज इंद्र आणि चिन्ह गोल कुंडल; ही दोन्ही ज्येष्ठत्व, संरक्षण, जबाबदारी, चातुर्य या गुणांकडे निर्देश करतात. रक्षणकर्ता, ज्येष्ठत्वाचा गुण देते; संकटात बहुधा जबाबदारी घेते; जबाबदारी वाटून घेतल्यास सर्व एकट्याने वाहावे लागत नाही. या नक्षत्राचा स्वामी बुध; म्हणून तुमच्या आयुष्यातील पहिली विंशोत्तरी दशा याच ग्रहाची असते आणि विचार, वाणी, अभ्यास, व्यापार हे विषय तुमच्या भावना आणि प्रतिक्रियांच्या जवळ राहतात. याचा गण राक्षसगण; परंपरा याला स्वातंत्र्य, दृढ संकल्प आणि संरक्षणशक्ती म्हणून वाचते. बुधाची नक्षत्रे वाणी आणि बुद्धीची आसने आहेत असे परंपरा सांगते; श्वासातून वाहणारा प्राण वाणी आणि विचार म्हणून आकार घेतो असे योगपरंपरेचे दर्शन. अनेक कुटुंबे नामकरणासाठी या नक्षत्राची अक्षरे वापरतात. यापासून मोजलेले ताराचक्र शुभ दिवस निवडायला आणि मुहूर्त ठरवायला मदत करते.

ज्येष्ठा ची नामाक्षरे

ज्येष्ठा च्या चार चरणांची नामाक्षरे नो, या, यी, यू. बाळाच्या जन्मचरणाच्या अक्षराने नाव ठेवण्याची प्रथा आहे.

नक्षत्राचा स्वभाववर्ग आणि मुहूर्तातील उपयोग

मुहूर्तग्रंथ या नक्षत्राला तीक्ष्ण किंवा दारुण वर्गात ठेवतात. धार आणि खोली हे त्याचे गुण. मंत्रसाधना, उपासना, बंधने तोडणे, कठीण उपचार अशा कामांसाठीच शास्त्र हे दिवस सुचवते. या नक्षत्रावर जन्मलेले खोल विचार करणारे, संशोधक वृत्तीचे आणि गूढ विषयांत रस असणारे असतात अशी परंपरा सांगते.

ज्येष्ठा पासून सुरू होणारी दशा

ज्येष्ठा चा स्वामी बुध असल्याने आयुष्याची सुरुवात 17 वर्षांच्या बुध महादशेने होते. बुध महादशा सतरा वर्षांची असते; अभ्यास, संवाद, व्यापार आणि व्यावहारिक बुद्धीला अनुकूल. शिक्षण, लेखन, वाणिज्य, तंत्रज्ञान, ओळखी वाढवणे आणि मन व हातांची कौशल्ये सुधारणे यांसाठी चांगला काळ. धाकटे आणि समवयस्क यांच्याशी मैत्री वाढते. विखुरलेले लक्ष हे मुख्य आव्हान, म्हणून याद्या, दिनचर्या आणि स्पष्ट प्राधान्यक्रम मदत करतात. श्वासातील प्राण वाणी होतो आणि बुध त्या वाणीचा स्वामी आहे असे परंपरा शिकवते; बुधवारी विष्णुसहस्रनाम पठण या दशेला अनुकूल असे वडीलधारे सांगतात. तुमच्या पत्रिकेतील बुधाची स्थिती ही मानसिक शक्ती कुठे नैसर्गिकपणे वाहते ते दाखवते.

जन्मनक्षत्र कसे ठरवतात

जन्माच्या क्षणी चंद्र ज्या नक्षत्रात असतो ते जन्मनक्षत्र. राशिचक्राचे १३°२०′ चे २७ समान भाग केले जातात आणि प्रत्येक भागाचे ३°२०′ चे चार चरण असतात. चंद्र दररोज साधारण एक नक्षत्र ओलांडतो, म्हणून जन्मवेळ आणि जन्मस्थान अचूक असावे. येथे लाहिरी अयनांशासह निरयन पद्धत वापरली आहे, जी बहुतेक मराठी पंचांगे पाळतात.

ज्येष्ठा व्यवहारात कसे वापरतात

नामकरण, विवाहाचे गुणमेलन, ताराबल पाहून शुभ दिवस निवडणे आणि विंशोत्तरी दशेची सुरुवात यासाठी वडीलधारी मंडळी जन्मनक्षत्र वापरतात. नक्षत्र हे पत्रिकेचे एकच अंग आहे, म्हणून येथील वर्णने निश्चित फळ म्हणून नव्हे तर स्वभावाचा कल म्हणून पाहा.

नेहमीचे प्रश्न