ମୁହୂର୍ତ୍ତ
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ମୁହୂର୍ତ୍ତ
ବିବାହ ପୂର୍ବର ଆନନ୍ଦ ସନ୍ଧ୍ୟା ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ସଙ୍ଗୀତ ନାମରେ ଜଣା; ଓଡ଼ିଆ ଘରେ ମଙ୍ଗନ, ଅର୍ଥାତ୍ ବରକନ୍ୟାଙ୍କୁ ହଳଦୀ ଲଗାଇବା ରୀତି, ସେହି ଉତ୍ସାହରେ ପାଳନ ହୁଏ। ଗୀତ, ଖେଳ ଓ ସରଳ ରୀତିରେ ଦୁଇ ପରିବାର ପାଖେଇ ଆସନ୍ତି।
- ଅନୁକୂଳ ତିଥି
- ଦ୍ୱିତୀୟା, ତୃତୀୟା, ପଞ୍ଚମୀ, ସପ୍ତମୀ, ଦଶମୀ, ଏକାଦଶୀ, ତ୍ରୟୋଦଶୀ
- ଦେଖାଯାଇଥିବା ସହର
- ଭୁବନେଶ୍ୱର
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ବିଷୟରେ
ବିବାହ ପୂର୍ବର ଆନନ୍ଦ ସନ୍ଧ୍ୟା ଉତ୍ତର ଭାରତରେ ସଙ୍ଗୀତ ନାମରେ ଜଣା; ଓଡ଼ିଆ ଘରେ ମଙ୍ଗନ, ଅର୍ଥାତ୍ ବରକନ୍ୟାଙ୍କୁ ହଳଦୀ ଲଗାଇବା ରୀତି, ସେହି ଉତ୍ସାହରେ ପାଳନ ହୁଏ। ଗୀତ, ଖେଳ ଓ ସରଳ ରୀତିରେ ଦୁଇ ପରିବାର ପାଖେଇ ଆସନ୍ତି।
ଏହି ଦିନର ବିଶେଷତ୍ୱ
ଏୟୋମାନେ ବରକନ୍ୟାଙ୍କୁ ହଳଦୀ ଲଗାଇ ହୁଳହୁଳି ଦିଅନ୍ତି ଓ ବାହାଘର ଗୀତ ଗାଆନ୍ତି। ସମ୍ପର୍କୀୟମାନେ ମଜା ଖେଳରେ ହସ ବାଣ୍ଟନ୍ତି। ହଳଦୀ ଓ ସିନ୍ଦୂର କୁଦୃଷ୍ଟି କାଟେ, ଏହା ବିଶ୍ୱାସ।
ଶୁଭ ସମୟ ବାଛିବା
ଆରମ୍ଭ ରାହୁକାଳରେ ନ ପଡ଼ୁ, ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ହେଉ ଓ ରୋହିଣୀ, ମୃଗଶିରା, ହସ୍ତା, ରେବତୀ ଭଳି କୋମଳ ନକ୍ଷତ୍ର ଥାଉ, ତେବେ ଭଲ। ବିବାହ ଲଗ୍ନ ହିଁ ମୁଖ୍ୟ, ତେଣୁ ମଙ୍ଗନ ବିବାହ ଦିନ ସକାଳେ କିମ୍ବା ଆଗଦିନ ହୁଏ।
ବାହାଘର ଗୀତର ଅର୍ଥ
ମଙ୍ଗନ ଗୀତରେ କନ୍ୟାର ବାପଘର ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଓ ନୂଆ ଘର ପାଇଁ ଶୁଭକାମନା ମିଶିଥାଏ। ଏହି ଗୀତ ଦୁଇ ଘରର ଲୋକଙ୍କୁ ଆପଣାପଣରେ ବାନ୍ଧେ ଓ ଉତ୍ସବକୁ ମଧୁର କରେ।
ସମୟ ବାଛିବା
ଶୁଭ ଦିନ ମିଳିବା ପରେ ସେଦିନର ରାହୁକାଳ, ଯମଗଣ୍ଡ ଓ ଗୁଳିକ କାଳ ଛାଡ଼ି ଶୁଭ ହୋରା କିମ୍ବା ଅଭିଜିତ୍ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପରମ୍ପରା। ମୁଖ୍ୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତଟି ବଳବାନ ସ୍ଥିର ଲଗ୍ନରେ ପଡ଼ୁ, ଏଥିପାଇଁ ପୁରୋହିତ ପାଞ୍ଜି ଦେଖି ସମୟ ସ୍ଥିର କରନ୍ତି।
ଘରର ପ୍ରସ୍ତୁତି
କାର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ଘର ସଫା କରି, ଦ୍ୱାରରେ ଆମ୍ବ ପତ୍ରର ତୋରଣ ବାନ୍ଧି, ଅଗଣାରେ ଝୋଟି ପକାଇ, ଠାକୁର ଘରେ ଦୀପ ଜାଳି ଗଣେଶ ପୂଜାରେ ଆରମ୍ଭ କରିବା ରୀତି। କୁଳଦେବତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି ବଡ଼ମାନଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ନେବାକୁ ଭୁଲନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ର ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନିୟମ
ଦିନ କିପରି ବଛାଗଲା
ଏହି ତାଲିକା ଭୁବନେଶ୍ୱର ସହରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ସମୟରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଅନୁକୂଳ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ତିଥି ଦୁହେଁ ମିଳୁଥିବା ଦିନ ଦେଖାଏ। ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ବାର, ଯୋଗ, କରଣ, ଲଗ୍ନ, ରାହୁକାଳ ଓ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଲୋକଙ୍କ କୋଷ୍ଠୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ; ତେଣୁ ଏହି ତାଲିକାରୁ ଦିନ ବାଛନ୍ତୁ ଓ ଠିକ୍ ସମୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଖୋଜରେ ସ୍ଥିର କରନ୍ତୁ।
ସାଧାରଣ ପ୍ରଶ୍ନ
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ପାଇଁ କେଉଁ ତିଥି ଶୁଭ?
ଅନୁକୂଳ ତିଥି: ଦ୍ୱିତୀୟା, ତୃତୀୟା, ପଞ୍ଚମୀ, ସପ୍ତମୀ, ଦଶମୀ, ଏକାଦଶୀ, ତ୍ରୟୋଦଶୀ। ଦୁଇ ପକ୍ଷରେ ଏଗୁଡ଼ିକ ଗଣାଯାଏ।
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ବେଳେ କଣ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ?
ଶାସ୍ତ୍ର ଏଡ଼ାଇବାକୁ କହେ: ଅଷ୍ଟମୀ, ଅମାବାସ୍ୟା।
ଏହି ଦିନଗୁଡ଼ିକ ସବୁ ସହର ପାଇଁ ଠିକ୍ କି?
ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଭୁବନେଶ୍ୱର ସହରର ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ଅନୁସାରେ ଦେଖାଯାଇଛି। ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ତିଥି ବଦଳିବା ମୁହୂର୍ତ୍ତ ସବୁଠି ଏକା, କିନ୍ତୁ ସ୍ଥାନୀୟ ସମୟ ଅଲଗା; ତେଣୁ ନିଜ ସହରର ପାଞ୍ଜି ଦେଖନ୍ତୁ।
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ତଥାପି ଦରକାର କି?
ବଡ଼ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ଦରକାର। ତାରାବଳ, ଚନ୍ଦ୍ରବଳ ଓ କାର୍ଯ୍ୟର ଲଗ୍ନ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଲୋକଙ୍କ କୋଷ୍ଠୀ ଦେଖି ସ୍ଥିର ହୁଏ।
ତାଲିକାରେ କେତେ ଦିନ ଅଛି?
ଆଗାମୀ ଷାଠିଏ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ତିଥି ଦୁଇ ନିୟମ ମିଳୁଥିବା ବାରଟି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦିନ।
ରାହୁକାଳ ଦେଖାଯାଇଛି କି?
ରାହୁକାଳ ସାରା ଦିନର ନିୟମ ନୁହେଁ, ଦିନର ଗୋଟିଏ ଭାଗ। ଠିକ୍ ସମୟ ସ୍ଥିର କଲାବେଳେ ତାହା ଏଡ଼ାନ୍ତୁ; ପ୍ରତି ଦିନର ପାଞ୍ଜି ପୃଷ୍ଠାରେ ତାହା ଦିଆଯାଇଛି।
ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଖୋଜିହେବ କି?
ହଁ। ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଖୋଜ ଆହୁରି ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଦିନ କ୍ରମରେ ଦେଖାଏ, ଆଉ ଆପଣଙ୍କ ଜନ୍ମ ବିବରଣୀ ମଧ୍ୟ ଯୋଡ଼ିହେବ।
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଆମ କୋଷ୍ଠୀ ଅନୁସାରେ ବଦଳାଯାଇପାରିବ କି?
ହଁ। ସାଧାରଣ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଭ ସମୟ ଦେଖାଏ; ପରିବାରର ଜ୍ୟୋତିଷ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଜନ୍ମ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଚାଲିଥିବା ଦଶା ଦେଖି ସେଥିରୁ ସବୁଠୁ ଭଲ ସମୟ ବାଛନ୍ତି।
ଶୁଭ ଦିନ ନ ମିଳିଲେ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ କିପରି କରିବା?
ମିଳୁଥିବା ଦିନ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠୁ ଭଲ ଦିନ ବାଛି, ଗଣେଶ ଓ କୁଳଦେବତାଙ୍କ ପୂଜାରେ ଆରମ୍ଭ କରି, ମୁଖ୍ୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତକୁ ବଳବାନ ଲଗ୍ନ କିମ୍ବା ଅଭିଜିତ୍ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ରଖିବା ପରମ୍ପରା।
ସଙ୍ଗୀତ ଓ ମଙ୍ଗନ ପାଇଁ ଦିନର କେଉଁ ସମୟ ଭଲ?
ସାଧାରଣତଃ ସକାଳ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟାହ୍ନ ପୂର୍ବର ସମୟ ପସନ୍ଦ କରାଯାଏ। ରାହୁକାଳ, ଯମଗଣ୍ଡ ଓ ଗୁଳିକ କାଳ ଛାଡ଼ି ଶୁଭ ହୋରାରେ ଆରମ୍ଭ କରିବା ରୀତି।