ज्येष्ठा आणि आर्द्रा गुणमिलन

नक्षत्रांवर आधारित 7 कूटांपैकी 4 जुळतात, आणि नक्षत्राधारित अष्टकूटात 21 पैकी 6 गुण मिळतात. बहुतेक कुटुंबे नाडी, भकूट आणि रज्जू आवर्जून पाहतात.

अष्टकूट तक्त्यातील नाडीचे गुण पाहा: 8 म्हणजे भिन्न नाडी, दोष नाही; 0 म्हणजे एकच नाडी. काही नियम पूर्ण होत असल्यास शास्त्र अपवाद सांगते.

या जोडीचा रज्जू निकाल कूट तक्त्यात आहे. दोन्ही नक्षत्रे एकाच रज्जू गटात असल्यास रज्जू दोष मानला जातो. दक्षिणेत तो अधिक गांभीर्याने पाहिला जातो.

साधारणपणे 36 पैकी 18 पेक्षा अधिक गुण, आणि नाडी व भकूट दोष नसणे शुभ मानले जाते. घराण्याच्या रीतीनुसार फरक पडतो, घरच्या गुरुजींचा सल्ला घ्या.

काही कूटे वधूच्या नक्षत्रापासून वराच्या नक्षत्रापर्यंत मोजली जातात, त्यामुळे स्थान बदलले की मोजणी बदलते. तुलनेसाठी उलट जोडीचा दुवा पाहा.

एकाच नक्षत्रासाठी दिन कूटात विशेष नियम आहेत, ते नक्षत्र आणि चरणानुसार बदलतात. निकाल तक्ता ते नियम पाळतो.

दोघांचे जन्मतपशील गुणमिलन साधनात भरल्यास सर्व छत्तीस गुण, राशीआधारित अंगे आणि मंगळ दोष तपासणी दिसते.

वधूच्या नक्षत्रापासून वराच्या नक्षत्रापर्यंत नऊ-नऊच्या गटांत मोजणे म्हणजे तारा. वरचा तारा विभाग ती मोजणी आणि परंपरेतील अर्थ देतो.

प्रत्येक नक्षत्र देव, मनुष्य किंवा राक्षस गणाचे असते. वरचा स्वभाव विभाग या दोन नक्षत्रांचे गण आणि गुणमिलनात त्यांचा अर्थ सांगतो.

मंगळ दोष लग्न, चंद्र आणि शुक्रापासून मंगळाच्या स्थानावरून पाहतात; त्यासाठी पूर्ण पत्रिका हवी. दोघांनाही मंगळ असल्यास दोष सामान्यतः रद्द मानतात.

दोन्ही पूर्ण पत्रिका, सप्तम स्थान, शुक्र आणि मंगळाची स्थिती, चालू दशा पाहून मग लग्नाचा मुहूर्त काढतात.

अनेक मराठी घरांत मुलगी बघायला जाण्याआधीच गुरुजींना पत्रिका दाखवतात; गुण जुळले तरच बोलणी पुढे जातात.

परंपरेत नवग्रह शांती, नाडी दोषासाठी दान, कुलदैवताचे दर्शन असे उपाय सांगितले आहेत. कोणता योग्य ते पूर्ण पत्रिका पाहणारे गुरुजी सांगतील.