महाराष्ट्रातील अनेक घरांत बाळाचे नाव जन्मवेळच्या चंद्राच्या नक्षत्र आणि चरणाशी जोडलेल्या अक्षराने सुरू होते. हे साधन जन्मतपशिलांवरून ते आद्याक्षर शोधते आणि त्याने सुरू होणारी नावे सुचवते, प्रत्येक नावाचा अर्थ, त्यामागील देवता किंवा गुण आणि अंकशास्त्रीय मूल्य यांसह. परंपरा सांगते, आयुष्यभर उच्चारले जाणारे नावाचे स्वर बाळाला त्याच्या नक्षत्राच्या तेजाशी जोडून ठेवतात.
नावाचे अक्षर
+
सत्तावीस नक्षत्रांपैकी प्रत्येकाचे चार चरण आहेत, आणि प्रत्येक चरणाला एक अक्षर आहे, त्याला नामाक्षर म्हणतात. अश्विनीची अक्षरे चु, चे, चो, ला; रोहिणीची ओ, वा, वि, वु; उत्तरा फाल्गुनीची टे, टो, पा, पी. रोहिणीच्या तिसऱ्या चरणात जन्मलेल्या बाळाचे नाव परंपरेनुसार वि ने सुरू होईल, जसे विक्रम, विष्णू किंवा विद्या. जन्माच्या अचूक वेळेवरून हे साधन चरण काढते.
बारसे
+
महाराष्ट्रात नामकरण बहुधा जन्मानंतर बाराव्या दिवशी बारशाला होते, किंवा पंचांग पाहून ठरवलेल्या दुसऱ्या दिवशी. बाळाला प्रथमच पाळण्यात घालतात, आत्या कानात नाव सांगते, आणि सुवासिनी पाळणागीते गातात. कुलदेवतेला नमस्कार करून बाळाचे नाव जाहीर केले जाते, आणि त्याच दिवशी नक्षत्राचे नाव पत्रिकेत लिहिले जाते.
नक्षत्राक्षराच्या पलीकडे
+
अनेक कुटुंबे कुलदेवता, आजी किंवा आजोबांचे नाव, नावाचा अर्थ आणि ते मराठीत कसे वाटते याचाही विचार करतात. काही कुटुंबे धार्मिक कार्यासाठी नक्षत्राचे औपचारिक नाव ठेवतात आणि रोजच्या वापरासाठी वेगळे हाक मारण्याचे नाव. सुचवलेल्या नावांत दोन्ही रीतींचा मान राखला आहे.
अंकशास्त्र आणि समतोल
+
प्रत्येक सुचवलेल्या नावाचा खाल्डियन अंक दिसतो. अंकशास्त्र मानणारी कुटुंबे नावाचा अंक जन्मांकाशी, म्हणजे महिन्याच्या तारखेशी, जुळणारा शोधतात. जुळणारी नावे हे साधन खूण करून दाखवते, इतर नावे वगळत नाही.
अनेक भाषांतील अर्थ
+
नावे त्यांच्या संस्कृत किंवा तमिळ मूळ आणि अर्थासह, तुम्ही निवडलेल्या लिपीतील लेखनासह दिली आहेत, म्हणजे आजी-आजोबा आणि जन्मदाखला यांत एकच नाव राहते.
विचारपूर्वक निवड
+
तीन-चार नावे निवडा, आडनावासह मोठ्याने उच्चारून पाहा, आणि घरी बोलल्या जाणाऱ्या प्रत्येक भाषेत अर्थ तपासा. नाव आयुष्यभर सोबत असते, म्हणून घाई न करता शांतपणे चर्चा करण्याचा सल्ला परंपरा देते.
नक्षत्रानुसार नाव शोधा
जन्मतपशील भरा. तारीख, अचूक वेळ आणि ठिकाण.
अक्षर पाहा. नक्षत्र, चरण आणि अक्षर दिसते.
यादी तयार करा. अर्थ, देवता आणि भाषेनुसार गाळा, मग आवडती नावे जतन करा.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
नामाक्षर म्हणजे काय?+
नावाचे आद्याक्षर, जन्मवेळच्या चंद्राच्या नक्षत्रचरणावरून ठरणारे.
जन्माची अचूक वेळ लागते का?+
हो. चरण सुमारे दर सहा तासांनी बदलतो, आणि त्यासोबत अक्षरही.
बारसे केव्हा करतात?+
बहुधा बाराव्या दिवशी, किंवा पंचांगातील शुभ दिवशी.
नाव दुसऱ्या अक्षराने सुरू होऊ शकते का?+
हो. अनेक कुटुंबे नक्षत्रनाम फक्त पूजेसाठी वापरतात आणि रोजचे नाव वेगळे ठेवतात.
तमिळ नावे आहेत का?+
हो, संस्कृत नावांसोबत शुद्ध तमिळ नावेही.
अंकशास्त्र महत्त्वाचे आहे का?+
ते ऐच्छिक आहे. जन्मांकाशी जुळणारी नावे खूण करून दाखवली जातात.
बाळ नक्षत्र बदलाच्या वेळी जन्मले तर?+
साधन दोन्ही नक्षत्रे त्यांच्या वेळांसह दाखवते, म्हणजे रुग्णालयाच्या नोंदीशी पडताळता येते.
आधुनिक नावे सुचवली जातात का?+
हो. पारंपरिक मूळ असलेली छोटी आधुनिक नावेही आहेत.
अर्थानुसार गाळता येते का?+
हो. धैर्य, ज्ञान किंवा प्रकाश अशा गुणांनुसार गाळा.
देवतेनुसार गाळता येते का?+
हो. गणपती, शिव, विष्णू, विठ्ठल, देवी आणि इतर देवतांशी जोडलेली नावे निवडता येतात.
नाव मुलाचे की मुलीचे हे दिसते का?+
हो, आणि कोणत्याही बाळाला शोभणारी नावे वेगळी दाखवली जातात.
निवडक यादी जतन करता येते का?+
हो. नावे जतन करा आणि कुटुंबासोबत वाटा.
पाळणा म्हणजे काय?+
बारशाच्या दिवशी बाळाला प्रथमच पाळण्यात घालण्याचा विधी, पाळणागीतांसह.
मला आधीच आवडलेले नाव तपासता येते का?+
हो. ते लिहा आणि त्याचा अर्थ, अंक आणि नक्षत्राक्षराशी जुळते का ते पाहा.