શાસ્ત્રોક્ત યોગ
રાજયોગ
કેન્દ્રેશ અને ત્રિકોણેશની યુતિ કે પરસ્પર દૃષ્ટિ હોય તો રાજયોગ બને છે.
રાજયોગ: રચના અને ફળ
પરાશર કહે છે કે કેન્દ્રાધિપતિ અને ત્રિકોણાધિપતિનો સંબંધ જ બધા રાજયોગોનું મૂળ છે: કેન્દ્રો પુરુષાર્થનાં વિષ્ણુસ્થાન છે અને ત્રિકોણ કૃપા વરસાવતાં લક્ષ્મીસ્થાન. તેથી પોતાના હાથે જે ઘડાય છે તેને ભાગ્ય ઊંચે લઈ જાય છે; સત્તા મહેનતના ફળ રૂપે આવે છે, મહેનતના બદલામાં નહીં. યોગકારક ગ્રહોની દશા કે અંતર્દશામાં આ યોગ સૌથી સ્પષ્ટ ફળે છે.
પરંપરાગત ફળ
રાજયોગ અધિકાર, પદ અને સમાજમાં ઉચ્ચ સ્થાન આપે છે. યોગકારક દશામાં પ્રગતિ સ્પષ્ટ દેખાય છે.
યોગનું બળ કેવી રીતે નક્કી થાય
યોગકારક ગ્રહો સ્વગૃહી, ઉચ્ચના કે મિત્રરાશિમાં હોય, અસ્તના ન હોય અને પાપદૃષ્ટિ ન હોય તો યોગ પૂર્ણ ફળ આપે છે. નવાંશમાં પણ તેઓ બળવાન હોય અને તેમની દશા જીવનની યોગ્ય ઉંમરે આવે તે મહત્ત્વનું છે.
ભાવેશ આધારિત યોગ
આ યોગ ભાવેશોના સંબંધ પર આધાર રાખે છે, તેથી લગ્ન બદલાય તો યોગકારક ગ્રહો પણ બદલાય છે. આથી જ એક જ ગ્રહસ્થિતિ એક કુંડળીમાં યોગ અને બીજીમાં સામાન્ય ફળ આપે છે.
યોગ એટલે શું
જ્યોતિષમાં યોગ એટલે ગ્રહ, રાશિ અને ભાવનો વિશિષ્ટ સંયોગ. કેટલાક યોગ પદ અને ધન આપે છે, કેટલાક સ્વભાવ કહે છે અને કેટલાક મુશ્કેલીઓ સૂચવે છે. યોગ બનાવનાર ગ્રહો બળવાન હોય અને તેમની દશા ચાલતી હોય ત્યારે જ યોગ પૂર્ણ ફળ આપે છે.
તમારી કુંડળીમાં રાજયોગ છે કે નહીં
યોગનિર્ણય લગ્ન પ્રમાણે બદલાતા ભાવેશ પર આધાર રાખે છે. તમારી કુંડળી બનાવીને કયા યોગ છે અને ગ્રહો કેટલા બળવાન છે તે જુઓ.
સામાન્ય પ્રશ્નો
રાજયોગ કેવી રીતે બને છે?
પાનાના ઉપરના ભાગનું વર્ણન શાસ્ત્રનિયમ કહે છે. લગ્ન પ્રમાણે ભાવેશ બદલાતા હોવાથી એ જ ગ્રહો એક કુંડળીમાં યોગ આપે અને બીજીમાં ન આપે.
રાજયોગ ક્યારે ફળ આપે?
મુખ્યત્વે યોગકારક ગ્રહોની મહાદશા અને અંતર્દશામાં, તેઓ રાશિ અને ભાવથી બળવાન હોય ત્યારે.
રાજયોગ દુર્લભ છે?
કોઈ ને કોઈ રૂપે તે ઘણી કુંડળીમાં દેખાય છે. મહત્ત્વ બળનું છે: બળવાન ગ્રહો સ્પષ્ટ ફળ અને નબળા ગ્રહો હળવું ફળ આપે છે.
રાજયોગ ભંગ થઈ શકે?
ગ્રહોનું નીચત્વ, અસ્ત અને પાપદૃષ્ટિ યોગને નબળો કરે છે એમ શાસ્ત્ર કહે છે. આખી કુંડળી જોતી વખતે આ બાબતો તપાસાય છે.
મારી કુંડળીમાં રાજયોગ છે તે કેવી રીતે જાણવું?
મફત જન્મકુંડળી બનાવો; યોગ વિભાગમાં મળેલો દરેક યોગ અને તેના ગ્રહો દેખાય છે.
રાજયોગ બળવાન બનાવવા શું કરવું?
યોગકારક ગ્રહોના દેવતાની ઉપાસના, જાપ અને ધર્મમય જીવન પરંપરાગત માર્ગ છે.
આ યોગનું ફળ વધારવા કઈ ઉપાસના સારી?
યોગકારક ગ્રહોના વારે તેમનો મંત્રજાપ અને કુળદેવીની ઉપાસના.
આ યોગ હોય તો જીવન ચોક્કસ ઉત્તમ થાય?
યોગ માત્ર સંકેત છે. ગ્રહોનું બળ, દશાનો સમય, આપણો પ્રયત્ન અને વડીલોના આશીર્વાદ ભેગા થાય ત્યારે જ યોગનું ફળ પૂરેપૂરું અનુભવમાં આવે છે.
યોગનું ફળ કઈ ઉંમરે દેખાય?
યોગકારક ગ્રહોની મહાદશા અને અંતર્દશા ચાલતી હોય તે ઉંમરે ફળ સ્પષ્ટ થાય છે. તે દશા બાળપણમાં કે વૃદ્ધાવસ્થામાં આવે તો ફળ ઓછું અનુભવાય છે.
યોગ ન હોય તો જીવનમાં પ્રગતિ ન થાય?
થાય છે. કોઈ યોગ ન હોવો એ ખામી નથી. બળવાન લગ્નેશ, શુભ દશા, સારું ગોચર અને આપણો પરિશ્રમ મળીને જીવનમાં સારાં ફળ આપે છે. શાસ્ત્રો યોગને માત્ર સંકેત તરીકે કહે છે.
નવાંશમાં યોગ કેમ જોવાય છે?
નવાંશ કુંડળી ગ્રહોનું આંતરિક બળ બતાવે છે. રાશિ કુંડળીમાં બનેલો યોગ નવાંશમાં પણ મજબૂત હોય તો તેનું ફળ સ્થિર અને લાંબો સમય ટકે છે એમ વડીલો કહે છે. વર્ગોત્તમ ગ્રહ યોગને વધુ બળ આપે છે.