विषयं गच्छतु

राशौ ग्रहः

मिथुनराशौ बुधः

बुधस्य बुद्धिः वाणी च यस्यां राशौ स्थितः तस्याः स्वभावं गृह्णाति। मिथुनं बुधस्य द्विस्वभावा वायुराशिः, कौतूहलेन वाक्पटुतया बहुमुखतया च युक्तम्।

ग्रहः
बुधः
राशिः
मिथुनम्
राशीशः
बुधः
तत्त्वम्
वायुः
स्वभावः
द्विस्वभावराशिः
अवस्था
स्वक्षेत्री

स्वग्रहस्थितिं निःशुल्कं पश्यतु

मिथुनराशौ बुधः: फलम्

बुधस्य बुद्धिः वाणी च यस्यां राशौ स्थितः तस्याः स्वभावं गृह्णाति। मिथुनं बुधस्य द्विस्वभावा वायुराशिः, कौतूहलेन वाक्पटुतया बहुमुखतया च युक्तम्। अत्र ग्रहः स्वक्षेत्रस्थः, स्वगृहे आत्मविश्वासेन विश्वसनीयफलानि ददाति।

मिथुनराशौ बुधः इत्यस्य अवस्था

मिथुनराशिः बुधः इत्यस्य स्वराशिः; अत्र सः स्वगृहे इव आत्मविश्वासेन कार्यं करोति।

मिथुनराशेः स्वभावः

मिथुनराशिः वायुःतत्त्वस्य द्विस्वभावस्य च, अधिपः बुधः। अत्र स्थितः बुधः तस्य तत्त्वस्य प्रकृतिम् अधिपस्य प्राथम्यानि च स्वीकरोति।

बुधः वायुःतत्त्वं च

वायुतत्त्वराशयः प्राणस्य वाचः चिन्तनस्य च गृहाणि। अत्र ग्रहः संवादेन सम्बन्धैः नवविचारैः च कार्यं करोति। बुधस्य बुद्धिः अस्य तत्त्वस्य रीत्या चिन्तयति, वदति, गणयति च।

मिथुनराशिः बुधः इत्यस्य गतिं कथं रचयति

मिथुनराशिः द्विस्वभावराशिः। सम्प्रदायः तं विद्यया अनुकूलनेन मार्गद्वयेन च योजयति। अत्र बुधः नम्यतया कौशलेन च कार्यं करोति। कौशलात् बहुमुखत्वात् च फलं लभ्यते।

स्वक्षेत्रे बुधः

मिथुनराशेः अधिपः बुधः एव, अतः इदं स्वक्षेत्रम्। स्वप्रासादे स्थितः राजा इव ग्रहः स्वफलानि सहजं पूर्णं च ददाति इति शास्त्राणि वदन्ति।

राशिद्वारा ग्रहस्य पठनम्

ग्रहः स्वकारकत्वानि कया रीत्या प्रकाशयति इति राशिः वदति। यस्मिन् भावे सः तिष्ठति, जीवनस्य कस्मिन् क्षेत्रे सा रीतिः दृश्यते इति सः भावः वदति। दृष्टयः युतयः च तेन सह कः कार्यं करोति इति दर्शयन्ति। एषु पृष्ठेषु लाहिरी अयनांशेन सह निरयनराशिचक्रं प्रयुक्तम्।

लग्नं फलं कथं परिवर्तयति

एका एव ग्रहस्थितिः प्रत्येकलग्नाय भिन्ने भावे पतति। अस्य पृष्ठस्य सारणी द्वादशलग्नेभ्यः तं भावं संक्षिप्तफलं च दर्शयति। सम्पूर्णचित्राय जन्मविवरणं दत्त्वा जातकं रचयतु।

प्रत्येकलग्नाय मिथुनराशौ बुधः
लग्नम्भावःफलम्
मेषः3 भावःतृतीये भावे बुधः शौर्यं, भ्रातरः, प्रयत्नः इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
वृषभः2 भावःद्वितीये भावे बुधः धनं, कुटुम्बं, वाक् इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
मिथुनम्1 भावःप्रथमे भावे बुधः व्यक्तित्वम्, आरोग्यम् इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
कर्कटः12 भावःद्वादशे भावे बुधः व्ययः, मोक्षः, दूरयात्रा इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
सिंहः11 भावःएकादशे भावे बुधः लाभः, मित्राणि, आशाः इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
कन्या10 भावःदशमे भावे बुधः वृत्तिः, यशः, कर्म इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
तुला9 भावःनवमे भावे बुधः भाग्यं, धर्मः, गुरवः इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
वृश्चिकः8 भावःअष्टमे भावे बुधः आयुः, रहस्यानि, परिवर्तनम् इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
धनुः7 भावःसप्तमे भावे बुधः विवाहः, सहभागिता इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
मकरः6 भावःषष्ठे भावे बुधः शत्रवः, रोगाः, सेवा इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
कुम्भ5 भावःपञ्चमे भावे बुधः सन्ततिः, विद्या, पूर्वपुण्यम् इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।
मीनः4 भावःचतुर्थे भावे बुधः गृहं, माता, सुखम् इति विषयेषु चातुर्यं बुद्धिकौशलं च आनयति।

सामान्यप्रश्नाः

मिथुनराशौ बुधः इत्यस्य कः अर्थः?

बुधः इत्यस्य कारकत्वानि वायुःतत्त्वस्य द्विस्वभावस्य बुध-अधिपस्य मिथुनराशेः गुणैः सह मिलन्ति। भवतः लग्नानुसारं यस्मिन् भावे सः पतति, तत्र एते गुणाः दृश्यन्ते।

मिथुनराशौ बुधः बलवान् वा?

राशिबलानुसारं मिथुनराशौ बुधः इत्यस्य अवस्था: स्वक्षेत्री। भावः, दृष्टिः, युतिः, नवांशः, षड्बलं च अपि बलं निर्णयन्ति।

मम लग्नाय मिथुनराशिस्थः बुधः कस्मिन् भावे?

स्वलग्नराशितः मिथुनराशिपर्यन्तं गणयतु। अस्य पृष्ठस्य सारणी द्वादशलग्नेभ्यः भावं दर्शयति।

मिथुनराशेः अधिपः कः?

मिथुनराशेः अधिपः बुधः। स्वक्षेत्रम् इदम्, अतः बुधः अत्र स्वगृहे इव बलवान्।

मिथुनराशेः तत्त्वं स्वभावः च कः?

मिथुनराशिः वायुःतत्त्वस्य द्विस्वभावस्य च। तत्त्वं प्रकृतिं दर्शयति, स्वभावः परिवर्तनस्य स्वीकाररीतिम्।

मिथुनराशिस्थः बुधः विवाहं वृत्तिं च प्रभावयति वा?

भवतः जातके यान् भावान् सः शास्ति यस्मिन् च तिष्ठति, तैः एव। एका स्थितिः एकस्मै लग्नाय वृत्तिम्, अन्यस्मै कुटुम्बं प्रकाशयति।

इदं पाश्चात्यज्योतिषसमं वा?

न। अत्र निरयनराशिचक्रं प्रयुक्तं, यत् सायनचक्रात् प्रायः चतुर्विंशतिः अंशाः पृष्ठतः अस्ति। अतः बहूनां ग्रहाः अत्र एकराशिपूर्वं दृश्यन्ते।

मम जातके बुधः कुत्र इति कथं ज्ञायेत?

जन्मतिथिं, शुद्धसमयं, स्थानं च दत्त्वा निःशुल्कं जातकं रचयतु। प्रत्येकग्रहस्य राशिः, भावः, नक्षत्रं, बलं च तत्र दृश्यन्ते।

दुर्बलस्य बुधः इत्यस्य साम्प्रदायिकाः उपायाः के?

प्रार्थना, दानं, ग्रहवासरे उपवासः, मन्त्रजपः च साम्प्रदायिकाः आश्रयाः। रत्नधारणं तु सम्पूर्णजातकपरीक्षणानन्तरम् एव।

मिथुनराशिस्थस्य बुधः इत्यस्य फलं कदा स्पष्टं भवति?

सम्प्रदायानुसारं बुधः इत्यस्य महादशायाम् अन्तर्दशायां वा, बुधः इत्यस्य दशायां, गुरुशन्योः गोचरे मिथुनराशिं स्पृशति सति च।

बुधः स्वराशौ कथं वर्तते?

पराशरः प्रत्येकग्रहस्य मित्राणि समान् शत्रून् च अवदत्। उपरितनः राशीशविभागः बुधः इत्यस्य स्वक्षेत्रसम्बन्धं तस्य अर्थं च वदति।

मिथुनराशिस्थः बुधः चन्द्रराशितः अपि द्रष्टव्यः वा?

आम्। सम्प्रदाये लग्नात् इव चन्द्रलग्नात् अपि फलं दृश्यते। स्वचन्द्रराशितः मिथुनराशिपर्यन्तं गणयतु।